Afgelopen week is kunstenares Bettine Uhe op 83-jarige leeftijd overleden. Bettine was een geliefde en boeiende persoonlijkheid en zeer gewaardeerd kunstenaar, die meerdere malen in onze kerk geëxposeerd heeft. Altijd betrokken als Vriend van de Oude Lambertus en hardwerkend, beschouwend en poëtisch zichtbaar. Zo was zij de afgelopen tijd alweer bezig met de voorbereiding voor een nieuwe lezing en expositie. Haar laatste bijdrage in onze kerk vond plaats tijdens de manifestatie Lijden|Troost|Hoop in de Goede Week en Pasen.
Als kort eerbetoon publiceren wij hier onder deze bijdrage opnieuw.
Van Bettine nemen wij afscheid vanuit onze kerk, dinsdagmiddag 8 september, 14:00. Wij wensen haar zoon, schoondochter, verdere familie en vrienden en allen die haar zo dierbaar waren, nabijheid en troost in het gemis van Bettine.
Lijden als inspiratiebron voor kunst
Als lijden een lust is! Melancholie het verlangen naar ontroostbaarheid. Mijn verbeelden is een al worstelen. Mijn verbeelding is lijden, zo je wilt. Maar het plezier van het maken weegt beslist op tegen de pijn van de ervaring tijdens het proces. Ik vertel beeldverhalen uit onvoltooid verleden tijd, worstelend tussen wil en worstelling, tussen stof en vorm, tussen figuratie en abstractie. Ik weerspiegel een tussenwereld, verhalen in herinneringsbeelden en omgekeerd, scheur en plak zijdepapier over getekende lijnen, haal de witkwast eroverheen en schrijf houtskolen letters in nog natte verf. Liefst flarden uit gedichten van Paul Celan bijvoorbeeld: Dein goldenes Haar, Margarete, dein aschenes Haar, Shulamith…
Het zijn verhalen als inktvlekken, zij krijgen door mezelf en soms ook door de kijker steeds wisselend betekenis.
Ik ben als Duitse emigrante onderweg naar verzoening van schaduwen uit het verleden, naar verzoening van licht en donker in houtskolen vegen en gedachtengewicht. Ik ontdek nu na veel geleefd leven, dat de omweg in het landschap van herinneringen geen omweg was. Ik ontdek nu pas de betekenis van kleur in haar breekbare schoonheid.
Mijn thema is thuiskomen in een tussenwereld onderweg met gemengde technieken en perspectieven. Het zal niet uitgeput raken zolang het leven mag duren en zolang kleine wonderen zo maar ineens kunnen gebeuren en ik dan besef, dat deze kromming van een lijn of deze toets verf gewoon goed is. Zolang tijdens het maken het verlangen voelbaar aanwezig is zoals met de hoop: Het verlangen vervult zich nooit, want dan zou het ophouden, verlangen te zijn. Je doet het gewoon.
Misschien is de echte hoop zelfs de afwezigheid van hoop. In dit bijzondere licht in het protestants kerkje leerde ik kijken en geloven in zoiets goddelijks als het raadsel van hoop. Het leerde me wachten, angstig twijfelen, vertrouwen te hebben in wat ik maak en de moed om het gewoon te laten zien.
Bettine Uhe, maart 2026
